628 Farkli Bitkiye Zarar Veriyor

Düzce’de uzun yillardan beri görülen ve bölgeye uyum saglayan Amerikan Beyaz Kelebegi Zararlisi birinci döl zarari genellikle haziran ayinin 3. haftalarinda görülmeye baslanmaktadir. Birçok bitkiden beslenebilme kabiliyetinde olan bu zararli mücadele edilmediginde popülasyonunu artirarak farkli alanlarda yeni zararlar meydana getirebilmektedir. Yapilan akademik çalismalarda bu zararlinin 628 farkli bitki türünde zarar meydana getirdigi, öncelikle bölgede en çok dut, akçaagaç ve Findiklarda görüldügünü ayrica diger bitkilerden elma, armut, kiraz, bahçeleri ve hatta kavak gibi bitkilerde de zarar yaptigi tespit edildi.

Amerikan Beyaz Kelebegi zararlisinin asil zarari yumurtadan çikan larva denilen kurtçuklar yapmaktadir. Bu zararli genellikle yapragin altina nadiren de yapragin üst kismina yumurta birakmakta, yumurta kümesinden çikan kurtçuklar toplu halde yaprakta beslenmeye baslamaktadir. Bu dönemde birlikte yasayan kurtçuklar üzerlerine bir ag tabakasi örerek yasamlarina devam ederler. Beslenmesini tamamlayan her bir birey bireysel yasamaya baslar ve ardindan etrafa dagilarak gelecek dönemin erginlerini olusturmak üzere dinlenme ya da kislama formu olan pupa dönemine girerek topragin çatlaklari, evlerin çati aralarina ya da agaç gövdesinde gizlenmektedir.

2024 yilinda ilk kelebek çikislarinin Haziran ayi basinda görüldügü ancak kelebek çikislarinin peyderpey görüldügü, bugünlerde bahçelerde zararlinin yumurta paketlerini bulmak için özellikle uç dallardaki yapraklar kontrol edilmelidir. Sayet yumurta bulunursa hava sicakligina bagli olarak bu yumurtalar 1-3 günde açilacaktir ve yumurtadan çikan genç larvalarin yaklasik 10 gün ayrilmadan birlikte beslenerek yasamlarini sürdürecektir.

“Haziran ve Agustos döl zamani”

Düzce Tarim ve Orman Müdürü Esra Uzun bölgemizde haziran ve agustos aylarinda olmak üzere iki döl zarari olan bu zararli ile mücadele dahilinde yapilan kontrollerde yapraklarda yumurta paketleri ve larva kümeleri görüldügünden dolayi mücadele zamaninin geldigini söyledi.

Uzun, çikislarin ayni anda olmamasi nedeniyle üreticilerin bahçelerini sürekli kontrol etmeleri zararlinin ekonomik zarar esiginin üzerine çikmasi durumunda mücadele çalismalarina baslamalari gerektigini belirtti.



“Son çare kimyasal”

“Mücadelede öncelikli olarak alternatif mücadele içeren Entegre Mücadele Prensipleri hedef alinmali” diyen Il Müdürü Esra Uzun “Gerek kalinmasi durumunda son çare olarak Kimyasal Mücadele uygulamalari tercih edilmelidir. Kelebegin çikis ve popülasyon yogunlugunu tespit etme amaciyla Feromon ve Isik tuzaklariyla ergin kelebeklerin çikisi ve yogunlugu belirlenerek mücadeleye karar verilmeli, Findik alanlarinda ocak basi 5 tirtil kolonisi tespit edilirse mücadeleye karar verilmelidir. Eger mücadele gerekli ise öncelikle çevresel zarari az olan yöntemlere öncelik vermek üzere degisik mücadele yöntemleri bir arada kullanilabilir. Öncelikle mekaniksel mücadele, biyolojik mücadele ve fiziksel yöntemler uygulanir. Eger uygulamalar yeterli olmaz ise çevre dostu pestisitler kullanilir. Kullanilacak ilaçlar seçilirken çevre ve dogal düsmanlar için en az zararli olan kimyasal ilaçlar seçilir ve uygulanir. Öncelikle yumurta kümelerinin agaçlardan toplanarak imha edilmesi Kültürel Mücadelede büyük önem arz etmekte ve Teleskobik makaslarla uzun dallardaki tirtil kolonilerini kesip atmak herhangi bir kimyasala gerek kalmaksizin hem çevre hem de insan sagligini korumus olacaktir. Ayrica agaç gövdelerine karton, mukavva ya da jüt çuvallarin asilmasi böcegin toplu halde yakalanmasina yardimci olacaktir” ifadelerinde bulundu.

“Ekonomik zarari azaltmak”

Mücadelede asil amaç, zararlinin tamamen yok edilmesinden çok popülasyon yogunlugu dikkate alinarak zararlinin meydana getirecegi zararin ekonomik zarar esiginin altinda tutmak oldugunu isaret eden Esra Uzun, “Düzce Il Özel Idaresi bütçesinden alimi yapilan ilaçlar zararlinin yogun görüldügü muhtarliklara dagitilacak. Dagitimi yapilan bu ilaçlar ile köylerin ortak alanlari, yol kenarlari, meralarin ilaçlamalari yapilacak. Çiftçilerimizin kendi bahçelerinde yapacaklari kontrollerde, yapraklarda yumurta paketleri, larva kümeleri ve örülmüs aglar ile karsilasildiginda, bunlarin öncelikle budama makasi ile kesilmek suretiyle imha edilmeleri, popülasyonun yüksek seyretmesi halinde ise ilaçli mücadeleye karar verilmelidir. Ilaçli mücadelede özellikle arilara zarar vermeyen çevre dostu ilaçlarin kullanilmasinin önemli oldugunu, bu nedenle öncelikle muhtarliklara dagitilan ilaçlarin kullanilmasi, yeterli olmamasi durumunda ise çiftçilerimizin Il veya Ilçe Müdürlüklerimize basvurarak reçete yazdirmalari, reçete sonucunda yazilan ilaci alarak ilaçli mücadeleye baslamalari gerekir” dedi.

Esra Uzun son olarak ise “Ilaçli mücadeleden 10-15 gün sonra agaçlar kontrol edilmeli yeni bulasma ya da yeni açilan yumurta paketleri varsa ikinci bir ilaçli mücadele yapilmalidir. Mücadelede toplu mücadelenin önem arz etmesi nedeniyle zararlinin yogun oldugu alanlarda birlikte mücadele zararlinin yogunlugunu düsürecektir. Üreticilerimizin dikkatli olmasi Ilimizde Findikta sezon ortasi olmasi hasebiyle üreticilerimizin mücadeleye zaman ayirmalari aksi halde böcegin bitkideki yapraklari yiyerek önemli derecede verimi olumsuz etkileyebilecegi bilinmesi gerekmektedir” diyerek konusmasini tamamladi.