Bosna Hersek'e Kamuoyunda Destek Artiyor

Bosna Hersek’te son dönemde Sirplar ile Bosnaklar arasinda gerilim yeniden tirmanmaya basladi.

Sirp Cumhuriyeti Meclisi “9 Ocak Sirp Cumhuriyeti” karari alirken Bosna Hersek Hükümeti daha önce de gündeme gelen bu konunun Anayasa Mahkemesi tarafindan kesin olarak reddedildigini hatirlatti. Yasak olmasina ragmen Banja Luke kentinde Sirplar tarafindan kutlamalar gerçeklestirilmesi tepkilere yol açti.

Konuyla ilgili açiklamalar da bulunan Avukat Devrim Nur Kayabali bu durumun uluslararasi hukuka aykiri oldugunu belirterek “Son yillarda özellikle oldukça gerginlesen ikili üçlü farkli dinamiklerde dis iliskilerimizde hareketlilik mevcut. Aslinda Bosnaklarla yani Bosna Hersek ve Sirbistan arasinda baslamis mücadele yeni baslamis bir mücadele degil. Bir hastalik gibi dönem dönem tekrar seyreden tekrar ortaya çikan bir süreçtir. Bunun kökeni 1980’lere kadar ilerliyor. Hatta daha eski tarihlere kadar gidiyor da diyebiliriz. O dönemde özerklikler ilan edildikten sonra bir mal bütünlügü ve bu özerklikle alakali toprak kavgasi baslamisti. Zamaninda Hirvatistan, Bosnaklar, Sirplar arasinda da meydana gelen bir mücadele vardi. Bu mücadelenin daha fazla kanli bir noktaya tasinmamasi adina Birlesmis Milletler ve NATO araya girerek Amerika’da bu üç ulusu bir araya getirdi. Burada yapilan Dayton Anlasmasinda mevcut toprak bütünlügünün yüzde 51’ini Bosnaklara verildi.

Geri kalan yüzde 49’luk kismi ise Sirplara verildi.

Sadece kiyi seridinden bir küçük alani birkaç sahi bölgesini ise Hirvatistan’a verildi.

Zaten Hirvatistan’in bu noktada çok fazla bir isyan mücadelesi de yok. Bu paylasimdan sonra Sirplar ve Bosnaklar arasinda günümüze kadar devam eden dönem dönem tekrar ivmelenen bir toprak mücadelesi sürmektedir. Simdi son dönemde hareketlenen bir durum görüyoruz. 9 Ocak 2022 tarihinde Sirplar, 9 Ocak tarihini her yil kendi Cumhuriyet Bayramlari olarak kutlamak istediklerini söylediler.

Bosna Hersek, buna karsi çikti. Siz bunu dönem dönem neredeyse her yil dile getiriyorsunuz. Böyle bir talep sunuyorsunuz. Ancak 2016 yilinda verilmis bir Anayasa Mahkemesi karari var. Anayasa Mahkemesi 2016 yilinda verdigi kararda der ki; Sirplar o dönemde de ayni bayramin ilanini istediler ama referandumda ret sonucu çikti. Konu bize intikal etti ve bunu biz Anayasa Mahkemesi olarak kesin bir karar aldik. Simdi uluslararasi hukukta da nasil kesinlesmis bir mahkeme karari varsa ki Türk yargisinda da böyledir. Ayni konuyu tekrar yeni kosullar olusmadan gündeme getirmeniz mümkün degil. Bu bakimdan Sirplarin bu noktadaki talepleri hakli degil. Sirplarin gerçekten amaci Cumhuriyet Bayrami midir ya da iste bir yerde kasinin üstünde göz vardir mantigiyla ortaya baska bir sey çikarmak midir burasi tartisilir. Bunu ilerleyen günlerde de görecegiz” dedi.



"Sirbistan, Türkiye ile yakinlik kurmak istiyor"

Sirbistan Cumhurbaskani Aleksandar Vuçiç’in Ankara’ya yaptigi ziyaretin önemi de deginen avukat Kayabali, Sirbistan’in son zamanlar da Türkiye ile yakinlik kurmak istedigini belirterek “Cumhurbaskani’mizin da bir açiklamasi oldu bununla alakali. Sirbistan’dan baskan ziyarete geldi Türkiye ile olan iliskilerini güçlendirmek adina 2 milyonluk ticari hacmimiz 5 milyona ilerlesin, adli isbirligi anlasmalarini güçlendirelim seklinde Türkiye’yle açik bir sekilde yakinlik kurmak istedigini belli etti. Türkiye, tarihi ve geleneksel kökenlerimiz itibariyle her zaman Avrupa’da Bosna’nin yaninda olmustur ve Bosna’yi da desteklemistir. Savas ihtimalini çok degerlendirmiyorum. Çünkü dünya olarak çok zor bir süreçten geçiyoruz. Ne kadar güçlü olursak olalim ne kadar dünya ekonomisini yönetiyor olursak olalim hepimiz için zor bir durumdayiz. Su anda ne Ruslar, ne Türkler, ne Amerika Birlesik Devletleri hiç kimse böyle bir savasin çikmasini istemez. Dolayisiyla bir savas ihtimalini çok ön görmüyorum. Ama Sirbistan’in Türkiye ile arasindaki iliskileri gelistirmek istedigi asikar. Cumhurbaskani’miza yapilan ziyaret Cumhurbaskani’miz tarafindan tabi olumlu degerlendirildi. Neden degerlendirilmesin, çünkü böyle bir durumda ülkeler arasindaki iliskilerimizi güçlendirmemiz kesinlikle sart. Türkiye’yle aramizdaki ticaret hacmini aglarimizi büyütelim deniyor. Sirbistan baskaninin ‘Türklerde ne kadar yüksek bir görev bilinci var. Türkler, ne kadar devletlerine milletlerine baglidirlar’ dedi.

Bunlarin hepsi Sirbistan’in Türkiye ile yakin iliskiler kurmak istedigini kesinlikle gösteriyor” diye konustu.



"Bosna Hersek’te yasananlar bir savas noktasina gelmeyecektir"

Bosna Hersek’te bu tür olaylarin dönem dönem yasandigini ancak bunun bir savas noktasina gelemeyecegini de belirten avukat Kayabali “Dönem dönem zaten bunlar yasaniyor ama bir savas noktasina intikal etmeyecegini düsünüyorum. Çünkü islerin o kadar kizismasi halinde araya yalnizca Türkiye’nin degil, Rusya’nin Amerika’nin ve diger Birlesmis Milletler üyelerinin de müdahil olarak sulh yoluyla çözeceklerini düsünüyorum. Cumhurbaskani’mizin da söyledigi sey çok açik. Cumhurbaskanimiz, ortada bir problem olmasin, ülkeler arasinda iyi iliskiler kurulsun der. Her ne kadar Sirbistan dönem dönem kasisa da bu konuya su anda bir savas ihtimali vermiyorum” dedi.