Haftanin Tarihine Bakis

ABD Baskani Donald Trump, 6 Aralik 2017'de, ABD'nin Kudüs'le ilgili yeni yaklasimini açiklayarak, "Kudüs'ü resmen Israil'in baskenti olarak tanima zamani gelmistir. Tel Aviv'deki büyükelçiligimizin Kudüs'e tasinmasi talimatini verdim." dedi.

Israil ile Filistin arasindaki sorunlara yeni bir perspektifle bakmak gerektigini dile getiren Trump, ABD'nin Kudüs'ü, resmen Israil'in baskenti olarak tanidigini belirtti.

Belli basli öteki olaylar:

6 Aralik

343- "Aziz Nicholaos" ya da "Noel Baba" olarak da bilinen ve Antalya'nin Kale ilçesine bagli Demre beldesinde yasayan Aya Nikola 65 yasinda öldü.

1492- Kristof Kolomb altin arastirmalari yapmak için Santo Domingo Adasi'na vardi.

1862- ABD Baskani Abraham Lincoln, Minnesota'daki Sioux isyanina katilarak tutuklanan 303 Kizildereli'den 39'unun asilmasina karar verdi. Idamlar 26 Aralik'ta gerçeklestirildi.

1877- Thomas A. Edison ilk ses kaydini yapti.

1936- Çok sayida siiri bestelenen Sair Leyla (Saz) Hanim öldü.

1938- Fransa ve Almanya dostluk anlasmasi imzaladi.

1940- Yunanistan, Arnavutluk'ta Premete kentini isgal etti.

1941- Ingiltere, Romanya, Macaristan ve Finlandiya'ya savas ilan etti.

1959- ABD Baskani Eisenhower, resmi bir ziyaret için Türkiye'ye geldi.

1971- Hindistan, Pakistan'dan bagimsizligini ilan eden Banglades Demokratik Cumhuriyeti'ni tanidigini açikladi.

2013- Ürdün, BM Güvenlik Konseyi üyeligine seçildi.

2017- ABD Baskani Donald Trump, Kudüs'ü resmen "Israil'in baskenti" olarak tanidigini, Tel Aviv'deki Amerikan Büyükelçiliginin Kudüs'e tasinacagini açikladi.

7 Aralik

1842- New York Filarmoni Orkestrasi ilk konserini verdi.

1894- Süveys Kanali'ni hayata geçiren Fransiz diplomat Ferdinand de Lesseps öldü.

1921- Sadrazam Sait Halim Pasa, Roma'da bir Ermeni tedhisçi tarafindan öldürüldü.

1925- Istiklal Mahkemesi, Erzurum'da çalismalarina basladi.

1932- Muhsin Ertugrul'un "Bir Millet Uyaniyor" filmi gösterime girdi.

1941- Japon uçaklari Amerikan deniz üssü Pearl Harbor'u bombaladi. 5 savas gemisi, 14 gemi, 200 uçak kaybedildi, 2 bin 400 kisi öldü.

1944- Resad Ekrem Koçu'nun Istanbul Ansiklopedisi'nin ilk fasikülü çikti.

1956- "Çalikusu"nun yazari Resat Nuri Güntekin 67 yasinda Londra'da vefat etti.

1958- Istanbul'da sokaklarda hulahop çevirmek yasaklandi.

1972- Apollo 17 uzay mekigi, Cape Canaveral Uzay Üssü'nden firlatildi.

1974- "Hayali Küçük Ali" olarak taninan Karagöz oynaticisi, yazar Mehmed Muhiddin Sevilen 88 yasinda öldü.

1979- Istanbul Üniversitesi Iktisat Fakültesi Ögretim Üyesi Prof. Dr. Cavit Orhan Tütengil, ugradigi saldirida 58 yasinda hayatini kaybetti.

1988- Nemrut Dagi Ulusal Parki açildi.

1988- Ermenistan'daki depremde yaklasik 100 bin kisi öldü.

1991- Devrimci Isçi Sendikalari Konfederasyonunun (DISK) Genel Kurulu 11 yil aradan sonra toplandi.

1992- Fotograf sanatçisi yönetmen Sahin Kaygun 41 yasinda vefat etti.

1993- Ressam Abidin Dino 80 yasinda hayata veda etti.

2002- Türkiye güzeli Azra Akin, Londra'da yapilan yarismada dünya güzeli seçildi.

2004- Sahnede kaza sonucu komaya giren tiyatro sanatçisi Eren Uluergüven'e beyin ölümü tanisi konuldu.

2015- Çorum'da ev için yapilan temel kazisi sirasinda Roma dönemine ait yaklasik bin 900 yillik lahit bulundu.

2016- Gülhane Askeri Tip Akademisi (GATA) yogun bakim servisinde yaklasik bir aydir kalp yetmezligi tedavisi gören eski TBMM Baskani Ismet Sezgin, 88 yasinda hayatini kaybetti.

2017- Gök bilimciler en uzak süper kütleli kara delik kesfetti. 13 milyar isik yili uzaktaki kara deligin kütlesi Günes'inkinin yaklasik 800 milyon kati büyüklükte.

2017- Cumhurbaskani Recep Tayyip Erdogan, 65 yilin ardindan devlet baskani düzeyinde Yunanistan'a ilk resmi ziyareti gerçeklestirdi.

2018- Çin, Ay'in karanlik yüzüne inecek kesif araci Çang'i-4'ü uzaya firlatti.

2019- Avrupa Kisa Kulvar Yüzme Sampiyonasi'nda milli sporcu Ümitcan Güres, erkekler 50 metre kelebekte Avrupa üçüncüsü oldu. Iskoçya'nin Glasgow kentindeki organizasyonda Ümitcan, 22,38'lik derecesiyle açik yas Türkiye rekorunu kirip gümüs madalya kazandi.

8 Aralik

1808- Napolyon Bonapart komutasindaki Fransiz ordusu Madrid'e girdi.

1911- Mustafa Kemal, Bingazi-Derne-Tobruk bölgesinde yerli halki örgütleyerek, Italyan kuvvetlerine karsi basarili direnislerde bulundu.

1941- Amerika ve Ingiltere, Japonya'ya savas ilan etti.

1948- Birlesmis Milletler, Güney Kore'nin taninmasini onayladi.

1967- Kibris'taki kriz sonrasinda Yunan askerlerinin adadan tahliyesine baslandi.

1980- Sarkici John Lennon, bir hayrani tarafindan 40 yasinda öldürüldü.

1987- 9. Nantes 3 Kita Film Senligi'nde büyük ödül Ömer Kavur'un "Anayurt Oteli" filmine verildi.

1992- TBMM, Somali'ye asker gönderilmesini kararlastirdi.

1995- Kamu Emekçileri Sendikalari Konfederasyonu (KESK) kuruldu.

2000- Uluslararasi Halter Federasyonunun Atina'daki kongresinde, ilk kez bir sporcu olarak Naim Süleymanoglu asbaskanliga seçildi.

2016- Kamuoyunda "Kozmik Oda" olarak anilan sorusturmayi yürüten, FETÖ'ye yönelik sorusturma kapsaminda gözaltina alinan eski Ankara Cumhuriyet Savcisi Mustafa Bilgili tutuklandi.

2016- Rusya Disisleri Bakani Sergey Lavrov, Suriye'de rejimin, sivillerin tahliyesi amaciyla Halep'teki askeri operasyonlarina ara verdigini açikladi.

2016- Yazar, sosyolog Oya Baydar, "Sicak Külleri Kaldi" adli romaniyla, 2016 Türk-Fransiz Edebiyat Ödülü'nü aldi.

2018- Hollanda'da "sari yelekliler" Lahey, Amsterdam ve Rotterdam kentlerinde toplanarak hükümetin istifasini istedi.

2018- 1960'li yillarda yurt disina kaçirilan "Çingene Kizi" mozaiginin ABD'den Gaziantep'e getirilen 12 parçasi, Zeugma Mozaik Müzesi'nde ziyarete açildi.

9 Aralik

1893- Istanbul'da günlerdir süren soguk hava yüzünden Haliç dondu.

1917- Kudüs, Ingiliz ordularinin isgal etmesiyle Osmanli Devleti'nin elinden çikti.

1923- Istanbul'da, Aga Han'in Basbakan Ismet Pasa'ya gönderdigi mektubu yayimlayan gazeteciler tutuklandi.

1925- Yerli kumastan elbise giyilmesi kanunu çikti.

1926- Darülelhan'da (konservatuvar) Türk müzigi ögretimine son verildi.

1928- Latin harfleriyle ilk mezar tasi dikildi. Avukat Ali Kemal Bey, annesi Aliye Hanim'in mezar tasini Latin harfleriyle yazdirdi.

1938- Baskent Ankara'nin yeni tren gari hizmete açildi.

1949- Birlesmis Milletler, Kudüs'te yönetimi aldi.

1950- Harry Gold, II. Dünya Savasi sirasinda atom bombasinin sirlarini Sovyetler Birligi'ne verdigi için 30 yil hapisle cezalandirildi.

1952- Tiyatro sanatçilari Ruhi Su, Ulvi Uraz, Aclan Sayilgan, Kemal Bekir Özmanav, Süheyl Terek tutuklandi. Sanatçilarin Paris'te faaliyet gösteren Ileri Jön Türkler örgütüyle iliskileri oldugu iddia edildi.

1957- Kurtulus Savasi komutanlarindan emekli Tümgeneral Ali Ihsan Sabis hayatini kaybetti.

1987- Gazze Seridi'ndeki Cebaliye mülteci kampina Israil askerinin saldirisi ile intifadanin ilk sehitleri verildi.

1999- Düzce'nin il, Kaynasli ve Derince'nin ilçe yapilmasina iliskin Kanun Hükmünde Kararname Resmi Gazete'de yayimlandi.

2003- Eski Basbakan Mesut Yilmaz ile eski Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakani Cumhur Ersümer hakkinda, Türkbank ihalesine fesat karistirdiklari gerekçesiyle Meclis Sorusturmasi açildi.

2007- "Iktisadin duayeni" olarak taninan Prof. Dr. Sabahattin Zaim, 81 yasinda Istanbul'da tedavi gördügü hastanede vefat etti.

2015- Birlesmis Milletler (BM) Iklim Degisikligi Taraflar Konferansi'na katilan 38 ülkenin, küresel jeotermal enerjinin payini artirmak için Küresel Jeotermal Ittifaki'ni kurdugu açiklandi.

2015- Türk Isbirligi ve Koordinasyon Ajansinin (TIKA) çalismalari sonucunda, 1566'daki Zigetvar Kusatmasi sirasinda hayatini kaybeden Kanuni Sultan Süleyman'in iç organlarinin defnedildigi yer bulundu.

2016- Dünyanin yörüngesinde dolasan ilk Amerikali astronot, eski denizci ve senatör John Glenn, 95 yasinda hayatini kaybetti.

2017- Birlesmis Milletler, 1990 yilinda Kuveyt'i isgali nedeniyle Irak'a uyguladigi yaptirimlari kaldirdi.

10 Aralik

1774- Kazak isyani önderi Pugaçev idam edildi.

1896- Nobel ödülünün yaraticisi Isveçli bilim adami Alfred Nobel öldü.

1898- Ispanyol-Amerikan savasi sonrasinda, Paris Baris Antlasmasi'yla Küba, Ispanya'dan bagimsizligini kazandi.

1901- Ilk Nobel ödülleri verildi.

1918- Trabzon'da Faik Ahmet (Barutçu) tarafindan "Istikbal" gazetesinin ilk sayisi çikarildi.

1919- Kaptan Ross Smith, Ingiltere'den Avustralya'ya uçan ilk insan oldu.

1923- Türkiye Cumhuriyeti ile Arnavutluk hükümeti arasinda Dostluk Antlasmasi imzalandi.

1948- Birlesmis Milletler Meclisi, Insan Haklari Beyannamesi'ni kabul etti. Türkiye, Insan Haklari Evrensel Beyannamesi'ne kabul oyu verdi.

1948- Türkiye, BM Egitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) üyesi oldu.

1986- Türk asilli Bulgar halterci Naim Süleymanov (Süleymanoglu) Avustralya'da Türkiye'ye iltica etmek istedigini bildirdi.

1988- Türkiye'de ilk karaciger nakli gerçeklestirildi. Ameliyati Hacettepe Üniversitesinden Prof. Dr. Mehmet Haberal yapti. Bursali Ahmet Aktas'in karacigeri, kornealari ve böbrekleri bes hastaya nakledildi.

1994- FKÖ lideri Yaser Arafat, Simon Peres ve Izak Rabin, Nobel Baris Ödülü aldi.

2000- Isveç'teki Avrupa Kros Sampiyonasi'nda Türkiye genç bayanlar takimda gümüs, ayni kategoride Elvan Can ile tarihinde ilk kez bronz madalya kazandi.

2006- Sili'de 1973 yilindaki kanli darbeden sonra ülkeyi 1990'a kadar yöneten diktatör Augusto Pinochet, 91 yasinda öldü.

2008- Çeçenistan ordusunda bir dönem binbasi rütbesiyle görev yaptigi belirtilen Islam Canibekov, Ümraniye'deki evinin önünde silahla öldürüldü.

2009- Bursa'nin Mustafakemalpasa ilçesindeki bir maden ocaginda meydana gelen grizu patlamasinda 19 isçi hayatini kaybetti.

2013- Kimyasal Silahlarin Yasaklanmasi Örgütü (OPCW), Suriye'deki kimyasal silahlarin imha edilmesi yönündeki yogun çabalarindan dolayi, 2013 Nobel Baris Ödülü'ne layik görüldü. Örgütün Genel Direktörü Ahmet Üzümcü, ödülü Nobel Baris Ödülü Komitesi Baskani Thorbjörn Jayland'dan aldi.

2015- Türk Hava Yollari (THY), Fransa'da düzenlenecek 2016 Avrupa Futbol Sampiyonasi'nin (EURO 2016) ilk resmi havayolu ortagi oldu.

2016- Besiktas-Bursaspor maçinin ardindan Vodafone Arena yakinlarindaki Çevik Kuvvet polislerine bombali araçla, Maçka Parki'ndaki kontrol noktasina ise canli bomba ile saldiri gerçeklestirildi. Hain saldirida biri emniyet müdürü biri emniyet amiri olmak üzere 38 polis ile 7 sivil sehit oldu, çogunlugu polis 238 kisi yaralandi. Olayin ardindan bir günlük milli yas ilan edildi.

2018- Resmi Gazete'de yayimlanan Çevre Kanunu ve Bazi Kanunlarda Degisiklik Yapilmasina Dair Kanun ile plastik posetleri ücretsiz veren satis noktalarina idari para cezasi uygulamasi getirildi.

2019- 2019 Nobel Edebiyat Ödülü, Bosna Hersek'in dogusundaki Srebrenitsa'da 1995'de islenen soykirimi inkar eden Avusturyali yazar Peter Handke'ye verildi. Handke'nin Nobel'e layik görülmesi tüm dünyada tepki çekti.

2019- Finlandiya'da 34 yasindaki Sanna Marin, dünyanin en genç basbakani olarak göreve basladi.

11 Aralik

1843- Verem ve kolera hastaliklarini kesfeden Alman doktor Robert Koch dogdu.

1930- Bank of the United States, ekonomik kriz nedeniyle kapilarini kapatti.

1936- Ingiltere Krali VIII. Edward, sevgilisi Madam Simpson ugruna tahtini terk etti. Üç ay önce 4-6 Eylül'de Istanbul'a gelen VIII. Edward, Atatürk'ün konugu olmustu.

1938- Sivas-Erzincan demir yolu açildi.

1942- Çorum'da 5,9 büyüklügündeki depremde 25 kisi öldü, 589 ev yikildi.

1951- Kurtulus Savasi komutanlarindan Orgeneral Mustafa Muglali vefat etti.

1953- Hürriyet gazetesinin kurucusu Sedat Simavi, Istanbul'da hayatini kaybetti.

1962- MGK Genel Sekreterligi kuruldu.

1975- Yazar Hüseyin Nihal Atsiz, 70 yasinda Istanbul'da yasamini yitirdi.

1987- Sinema ve tiyatro sanatçisi Adile Nasit, 57 yasinda hayatini kaybetti.

1993- Türkiye'nin Bagdat Büyükelçiligi Idare Atasesi Çaglar Yücel, aracinda ugradigi silahli saldiri sonucu hayatini kaybetti.

2007- Vakko'nun kurucusu is adami Vitali Hakko, 94 yasinda Istanbul'da vefat etti.

2009- Anayasa Mahkemesi, Demokratik Toplum Partisinin (DTP) "Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlügüne aykiri nitelikteki fiillerin islendigi bir odak haline geldigi" gerekçesiyle kapatilmasina karar verdi.

2010- Anayasa degisikligi kapsaminda HSYK'yi yeniden yapilandiran tasari yasalasti.

2012- Filistin Devlet Baskani Mahmut Abbas, ülkesinin BM'de "üye olmayan gözlemci devlet" statüsünü kazanmasinin ardindan ilk resmi yurt disi ziyaretini Türkiye'ye gerçeklestirdi.

2015- Avrupa Birligi (AB), aday ülkelerde reformlarin ve bölgesel kalkinmanin desteklenmesi için 1 milyar avroluk paketi kabul etti.

2016- Misir'in baskenti Kahire'de Kiptilere ait katedral yakinlarindaki patlamada 25 kisi öldü, 49 kisi yaralandi.

2017- Türkiye, Karadag'da düzenlenen Ümit, Genç ve 21 Yas Alti Balkan Karate Sampiyonasi'nda 20 madalya kazanarak, takim halinde sampiyon oldu. 45 sporcunun yer aldigi Milli Takim, 10 altin, 2 gümüs ve 8 bronz madalyayla organizasyonu genel klasmanda ilk sirada tamamladi.

12 Aralik

1900- Norveçli Johann Waaler, "kagit tutacaginin (atas)" patentini aldi.

1901- Italyan mucit Guglielmo Marconi, telsiz telgraf sistemini gelistirdi ve Ingiltere'den Atlantik asiri ilk mesajini gönderdi.

1923- TBMM, 15 Mayis 1919 ile 1 Kasim 1923 arasinda üstün hizmet gösterenlere Istiklal Madalyasi verilmesini kararlastirdi.

1940- Salvador gemisi, Silivri önlerinde batti. Bulgaristan'dan Filistin'e gittigi açiklanan gemideki 352 Musevi yolcunun 230'u boguldu.

1949- TBMM, Türkiye'nin Avrupa Konseyine katilmasini onayladi.

1966- Yönetmen Metin Erksan'in Fakir Baykurt'un romanindan sinemaya uyarladigi "Yilanlarin Öcü" adli film, Tunus'ta düzenlenen Kartaca Film Festivali'nde altin madalya kazandi.

1991- Endonezya'daki depremde bin 500 kisi hayatini kaybetti.

2000- Etiyopya ile Eritre arasinda iki yil süren savasa son veren baris anlasmasi Cezayir'de imzalandi.

2003- Azerbaycan'in eski Cumhurbaskani Haydar Aliyev, tedavi gördügü ABD'de vefat etti.

2004- Fatih Akin'in filmi "Duvara Karsi", Avrupa Sinema Akademisince verilen 2004 Avrupa En Iyi Film Ödülü'nü kazandi.

2008- Eski Rum yönetimi lideri Tasos Papadopulos, akciger kanserinden hayatini kaybetti.

2010- Türk Halk Müzigi sanatçisi Abdurrahman Kizilay, 60 yasinda vefat etti.

2012- Adli Tip Kurumu, 8. Cumhurbaskani Turgut Özal'in ölümüyle ilgili raporunu tamamladi ve Ankara Cumhuriyet Bassavciligina gönderdi.

2013- 28 Subat dönemine iliskin 103 sanigin yargilandigi davanin Ankara 13. Agir Ceza Mahkemesindeki 48. durusmasi yapildi. Savunmasini yapan dönemin Genelkurmay Baskani emekli Orgeneral Ismail Hakki Karadayi, "28 Subat süreci, bazi çevrelerce söylendigi gibi bir darbe süreci asla degildir." dedi.

2013- AK Parti Bursa Milletvekili Canan Candemir Çelik, TODAIE bütçesi üzerinde yaptigi konusmayla TBMM Genel Kurulu kürsüsünden basörtüsüyle hitap eden ilk milletvekili oldu.

2013- Banglades'te Cemaat-i Islami Partisi Genel Sekreter Yardimcisi Abdülkadir Molla, 1971'deki Pakistan Savasi sirasinda insanliga karsi suç isledigi gerekçesiyle idam edildi.

2015- Iklim degisikligini önlemek için hazirlanan Paris Anlasmasi, 21. BM Iklim Degisikligi Taraflar Konferansi'na katilan ülkeler tarafindan kabul edildi.

2015- Türkiye Yüzme Federasyonunun seçme yarislarinda erkeklerde Fenerbahçeli sporcu Ilya Atasaray, 1991'den bu yana Derya Büyükuncu'ya ait Türkiye rekorunu kirdi. Atasaray, 56,98'lik derecesiyle, 57,21 ile Büyükuncu'ya ait 24 yillik rekorun yeni sahibi oldu.

2015- Keman virtüözü ve Çigan müziginin öncülerinden Suphi Vural Dogu, kalp rahatsizligi nedeniyle 77 yasinda Mugla'nin Marmaris ilçesinde yasamini yitirdi.

2017- Isparta'da, FETÖ/PDY'ye yönelik geçen yil darbe girisiminden önce baslatilan davada, bazi eski MHP milletvekillerine ait görüntülerin bulundugu hard disklerin ele geçirildigi sanik Halil Karakoç'a 25 yil 19 ay 15 gün hapis cezasi verildi.

2019- ABD Senatosu, 1915 Ermeni olaylarini "soykirim" olarak taniyan karar tasarisini kabul etti.