Izmir'deki Fay Hatlarinin Röntgeni Çekiliyor

HALIL FIDAN - Orta Dogu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Jeoloji Mühendisligi Bölüm Baskani Prof. Dr. Erdin Bozkurt koordinatörlügünde çesitli üniversite ve kurumlardan 62 kisilik uzman ekip, Izmir'de deprem üretme potansiyeli olan sismik kaynaklari arastiriyor.

ODTÜ öncülügünde Gazi, Hacettepe, Istanbul Teknik, Munzur, Çanakkale Onsekiz Mart, Cumhuriyet, Abdullah Gül, Osmangazi ve Çin Yerbilimleri üniversiteleri ile Izmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü ve Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlügünden (MTA) akademisyenler, Izmir Büyüksehir Belediyesi tarafindan baslatilan "Izmir Ili Depremsellik ve Mikrobölgelendirme Arastirma Projesi" için bir araya geldi.

Ekibe, Ankara Üniversitesi ve TÜBITAK-MAM'dan uzmanlar da dahil oldu.

Izmir'in zemin yapisi, geçmis deprem ve tsunamilerin izleri ve faylarin deprem üretme potansiyellerinin degerlendirilecegi proje kapsaminda geçen ay kollari sivayan ekip, karadaki fay hatlarinda hendek açip depremlerin izlerini arastiriyor. Ekip, Izmir Körfezi tabanindan da karot aliyor.

Çalismalarin 2,5 yilda tamamlanmasi hedefleniyor.

- "Fay sayisinin bilinenden daha fazla oldugunu gördük"

Prof. Dr. Erdin Bozkurt, AA muhabirine, Izmir Büyüksehir Belediye Baskani Tunç Soyer'in girisimleriyle baslatilan projenin içerigi, bütünselligi, degisik is paketlerinin es güdümü düsünüldügünde dünyada ilk olma özelligi tasidigini söyledi.

Projenin temel amacinin Izmir'in depremselligini ortaya koymak oldugunu vurgulayan Bozkurt, söyle konustu:

"Projemiz kapsaminda Izmir metropolünü referans alan 100 kilometre çapindaki bir dairesel alan içinde kalan tüm faylari ayrintili bir sekilde haritalandiracagiz ve bu faylarin deprem üretme potansiyellerini, eski deprem kayitlarini, depremlerin tekrarlanma araliklariyla ilgili ayrintili çalismalar yürütecegiz. Bu alan içinde simdiye kadar tanimlanmis 40'tan fazla fay var. Biz ilk çalismalarimizda bu fay sayisinin bilinenden daha fazla oldugunu gördük. Bu konuda da ayrintili çalismalari yürütmekteyiz."

Yasanan cografyanin zemin kosullarinin iyi bilinmesinin depreme hazirliklar konusunda büyük önem tasidigini ve bu projede jeoteknik, hidrojeolojik ve jeofizik içerikli çok disiplinli arastirmalar gerçeklesecegini aktaran Bozkurt, söyle devam etti:

"Bu kapsamda binlerce sondaj açilacak, gerek arazide gerekse laboratuvarda yüzbinlerce deney ve test yapilacak. Bunlara ilaveten, bölgede toplum sagligi için risk olusturabilecek jeolojik olusumlarin tespit edilmesi, toplumu ve ilgilileri bilgilendirerek gerekli önlemlerin alinmasinda öncü rol üstlenmek için ayrintili tibbi jeoloji çalismalarina da basladik."

- Eski tsunamiler de arastirilacak

Tsunami ve deprem kayitlarini sadece karada degil denizde de arastirdiklarini aktaran Bozkurt, söyle dedi:

"Bir platform araciligiyla uzman arkadaslarimiz denizden karotlar toplayacak, depremlerin ve tsunamilerin kayitlarini tespit edip ayni karada yaptigimiz gibi onlari tarihlendirecegiz. Gelecekte olabilecek depremlerin üretebilecegi tsunamilerin modellenmesi ve sehrin bu anlamda tsunamilere hazir hale getirilmesi için gerekli çalismalari bu kapsamda ayrintili bir sekilde yürütecegiz."

- "Deprem master planina altyapi olusturacak"

Çalismanin Izmir ve çevresi için çok önemli oldugunu kaydeden Bozkurt, "Sonuçta Izmir'in sismik tehlike analizini yapacak ve dolayisiyla deprem master planina altyapi olusturabilecek çok önemli bir çalismayi burada gerçeklestirmeye çalisiyoruz." dedi.

Projenin bir üniversitenin tek basina gerçeklestirmesinin mümkün olmadigini, bu nedenle projeye 12 üniversite ile 2 kamu kurumunun katki koydugunu aktaran Bozkurt, söyle konustu:

"Ayrica, Çin Yer Bilimleri Üniversitesinden arkadaslar da projeye ilerleyen asamada bizzat Türkiye'ye gelerek dahil olacak. Önümüzdeki dönemde Avrupa, Amerika ve Balkanlar'dan da bazi arkadaslari katki koymalari için davet edecegiz. Bu çalismalar sonuçlandiginda bölgenin geçmisteki 2500-3000 yil ve daha öncesi dönemlere ait deprem tarihçesini ortaya koyacagiz."