Mısır-Hamas İlişkileri

Ebu Merzuk'un Mısır ziyareti, Filistin sorununun kritik olduğu ve bölgede gerginliğin arttığı bir zamanda gerçekleşti.

AA muhabirine değerlendirmelerde bulunan Kahire'deki uzmanlar, Ebu Merzuk'un Kahire'ye gerçekleştirdiği ziyaretinde yetkililerle beraber Mısır, Filistin yönetimi ve Hamas ilişkilerinde önemli dosyaları ele aldığını kaydetti.

Kahire'deki Amerikan Üniversitesi Siyasi Bilimler Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Tarık Fehmi yaptığı açıklamada, "Ebu Merzuk'un, Kahire'yi ziyaret etmesinin ardından Mısır güvenlik yetkilileri çeşitli toplantılar düzenledi. Toplantılar sırasında Filistin-İsrail arasındaki ateşkes başta olmak üzere, bölgede gerginliğin artması ve Filistinli taraflar arasındaki uzlaşı gibi bazı önemli dosyalar ele alındı" dedi.

Fehmi, ziyaretin yüksek ihtimalle Mısır'ın ev sahipliğinde gerçekleşecek Filistin Kurtuluş Örgütü Yürütme Kurulu toplantısı öncesi ele alınacak konuların düzenlenmesi ve Hamas-İslami Cihad Hareketi'nin Mısır-Filistin ilişkilerindeki çabalarını da içine aldığını kaydetti.

Ziyaret sonrası yapılan toplantıların sınırlı bir çerçevede olup güvenlik boyutlarının olduğunu söyleyen Fehmi, bunun son zamanlarda Kahire ile Hamas arasında keskin suçlamaların artmasıyla ilgili olduğunu da vurguladı.

Fehmi, Hamas'ın son zamanlarda Türkiye, Suudi Arabistan ve Mısır'a gerçekleştirdiği ziyaretleri bölgedeki imajını yenileme çabası olarak değerlendirdi.

El-Ahram Siyasi ve Stratejik Araştırmalar Merkezi’nde araştırmacı Muhammed Cuma da Ebu Merzuk ziyaretinin, Hamas'ın son zamanlarda Mısır yönetimiyle olan temasları kapsamında gerçekleştiğini ve son derece doğal olduğunu belirterek, "Filistin'de yaşanan son gelişmeler üzerine İsrail ile Hamas arasındaki dolaylı müzakerelerle ilgili gerçekleşti" dedi.

Ebu Merzuk'un, Mısır-Filistin ilişkilerinde iyi rol alabilecek bir şahsiyet olduğunu söyleyen Cuma, "Mısır-Filistin ilişkileri resmi düzeyde iyileşmeye başladı. Bu da Hamas ile Kahire arasında büyük atılım sayılıyor. Hamas, Filistin milli uzlaşısı konusunda Kahire'nin üstlenebileceği rolün yanı sıra bu bağlamdaki temasların güçlendirilmesi gerekliliğinin arayışındadır. Aynı zamanda taraflar arasında ele alınacak güvenlik ve Filistin Ulusal Konseyi toplantısı ile ilgili tartışma konuları da var" ifadelerini kullandı.

Uluslararası Gelecek Araştırmaları Merkezi Müdürü Eski Tümgeneral Adil Süleyman ise ziyaretin, Kahire-Hamas arasındaki gerginliği yumuşatmaya yardımcı olacağını ve bu tür ziyaretlerin, geçmişte Mısır'ın güvenlik konularında Hamas'a yönelttiği suçlamalarla ilgili sorunlarını aşmak için önemli olduğuna değindi.

Hamas'ın, Mısır yönetimiyle gerçekleştirdiği görüşmelerde, çeşitli konuların ele alındığını hatırlatan Süleyman, şunları söyledi:

"Hamas, Kahire ile yaptığı toplantılarda 'sınır krizi, sınır kapılarının işleyişi' gibi taraflar arasında doğrudan görüşülen konuların yanı sıra Filistin uzlaşı konusu ve İsrail ile yapılan son müzakereler gibi dolaylı konularda görüşüyor. Hamas, Mısır'ın bölgedeki güçlü rolünü biliyor ve dolayısıyla yeni gelişmelerin hepsinden haberdar olması için çaba gösteriyor."

Musa Ebu Merzuk, 15 Eylül'de resmi bir ziyaret için Kahire’ye gitmiş, Mısır’da bulunduğu süre zarfında, başta Refah sınır kapısında 4 Filistinli gencin kaçırılması olmak üzere yetkililerle birçok dosyayı görüşmüştü. Ziyaretin ardından her iki taraftan resmi bir açıklama yapılmamıştı.

Mısır'ın Sina Yarımadası'ndaki Refah Sınır Kapısı'ndan Kahire Havalimanı'na giden bir yolcu otobüsünün 19 Ağustos'ta kimliği belirsiz kişiler tarafından ateş edilerek durdurulmasının ardından 4 Filistinli kaçırılmıştı.