Organ Bagis Haftasi

Doç. Dr. Yüksel, 3-9 Kasim haftasinin her yil "Organ ve Doku Bagisi Haftasi" olarak kutlandigini animsatarak, bunun organ bagisina dikkat çekmek ve organ bagisini artirmak için ülkemizde yapilan önemli bir etkinlik oldugunu söyledi.



Doç. Dr. Yüksel, “Bagislanan organlar, organ bekleyen hastalarin canina can katacaktir. Sems- i Tebrizi’nin de dedigi gibi; ‘Hayat bu, bir bakarsin her sey bir anda son bulur; hayat bu son dedigin an her sey yeniden can bulur” ifadelerini kullandi.

“Bazen hayat bize ve sevdiklerimize karsi istemedigimiz sekilde davranir” diyen Doç. Dr. Yüksel, “Yogun bakimdaki hastanin beyin ölümü oldugunu duymak gerçekten çok aci bir olaydir ama belki de vereceginiz kararla 4-5 insanin hayatinin kurtulmasina vesile olabilirsiniz. Maide Suresi 32’nci Ayetinde ’Her kim bir can kurtarirsa, bütün insanligi kurtarir’ deniliyor. Can kurtarmak için mutlaka doktor ya da saglik personeli olmaya gerek yoktur” diye konustu.

Organ nakli

Türkiye’nin organ nakli ameliyatlari konusunda dünyada söz sahibi ülkelerden biri oldugunu vurgulayan Doç. Dr. Yüksel, sunlari kaydetti:

“Organ nakli canli ve kadavra vericili olmak üzere iki sekilde gerçeklestirilir. Son 20 yilda ülkemizde böbrek ve karaciger nakli artmistir. Fakat ayni dönemde kadavradan yapilan organ nakli sayisi hep ayni düzeydedir ve gelismis ülkelere göre çok düsüktür. Kadavradan organ nakli olmasi için kisinin beyin ölümünün gerçeklesmesi gerekir.

Kisinin hayatta iken serbest iradesi ile tibben yasami sona erdikten sonra doku ve organlarinin baska hastalarin tedavisi için kullanilmasina izin vermesi ve bunu belgelendirmesi de organ bagisidir. Beyin ölümü olan hastanin beyin kanlanmasi durmustur, solunum makinasina baglidir ve 24-48 saat içinde hayatini kaybedecektir.

Beyin ölümü tanisini anesteziyoloji ve reanimasyon uzmani, nörolog ve beyin cerrahisi uzmanlarindan ikisinin bazi testler sonucu verdigi ortak karardir. Saglikli iken organlarini bagislayan kisilerin beyin ölümü olsa bile ailelerinden izin alinmaktadir, ailesi izin vermezse organlari alinmamaktadir.”

“Bagis orani çok düsük”

Böbrek, karaciger, kalp ve akciger nakli gereken binlerce hastanin organ bulamadigi için hayatini kaybettiginin altini çizen Doç. Dr. Yüksel, organ bagisi oranlarina yönelik ise su bilgileri paylasti: “Türkiye organ nakli faaliyetleri için yeterli donanima, deneyimli ekiplere ve merkezlere sahiptir. Ülkemizde organ olarak, böbrek, deri, karaciger, kalp, akciger, pankreas ve incebagirsak, doku olarak kemik, kemik iligi, kornea ve kalp kapagi nakilleri yapilmaktadir. Asilmasi gereken en önemli sorun kadavra bagis oranindaki yetersizliktir. Gelismis ülkelerde yasayanlar, beyin ölümü sonrasi organ bagisi konusunda daha çok onay vermektedir. Ülkemizde organ bagisi diger ülkelere göre istenilen seviyede degildir. Ispanya’da 2020 yilinda kadavradan bagis orani milyon nüfusta 49.6, Amerika Birlesik Devletleri’nde 36.8, Türkiye’de ise maalesef 7,5’tir. Ülkemizde kadavra bagisi bölgeler arasinda da farklilik göstermektedir. Organ bagisinin en çok oldugu bölge Marmara Bölgesi iken, Dogu ve Güneydogu Anadolu Bölgesinde en azdir.”

Organ bagisi yapmak isteyenler

Ülkemizde organ bagislarinin Saglik Bakanligi kontrolü ve denetiminde yapildigina isaret eden Doç. Dr. Yüksel, "Türkiye Organ ve Doku Nakli Bilgi Sistemi" üzerinden organ dagitiminin en adaletli ve seffaf biçimde yapildigini bildirdi. Organ bagisi yapmak isteyenlerin, il saglik müdürlükleri, hastaneler, organ nakli yapan merkezler ve aile hekimliklerine basvurarak detayli bilgi alabileceklerini anlatan Doç. Dr. Yüksel, sözlerini söyle tamamladi: “Organ bagisi yapmak isteyen kisiler, belirtilen yerlere basvurarak, iki tanik huzurunda bir belge imzalayip organ bagisi kartina sahip olurlar. Organ bagisi kartini alan kisinin, bagis kartini her zaman üzerinde tasimasi gerekmektedir. 18 yas ve üzeri akli dengesi yerinde olan herkes organ bagisi yapabilir ve organ bagisi karti sahibi olabilir.”