Turunçgillerde Harnup Güvesi'ne Dikkat

TÜIK 2021 yili verilerine göre turunçgil agaçlari Aydin’da kapladigi 45 bin 636 dekar alan ve 82 bin 671 ton üretimi ile yas meyve ve sebze ihracatinda gelisme potansiyeline sahip önemli bir yerde bulunuyor. Aydin Il Tarim ve Orman Müdürlügü, Aydin’da turunçgil alanlarinda yürütülen Entegre ve Kontrollü Ürün Yönetimi (EKÜY) projesi çerçevesinde, yapilan bahçe ve tuzak kontrollerinde Harnup Güvesi zararlisinin erginlerine rastlandigini açikladi.

Harnup Güvesi zararlisinin tüm üreticiler tarafindan taninip, yogunlugunun izlenmesi ve bahçelerde mücadelenin uygulanmasinin Aydin’daki turunçgil yetistiriciligi için büyük önem tasidigi belirtilerek zararli ile mücadele yöntemleri yetistiricilerle paylasildi.

Aydin Il Tarim ve Orman Müdürlügü yetkilileri tarafindan kisi depo ve doga kosullarinda meyveler içinde veya konukçusu olan agaç kabuklari altinda veya çatlaklarda degisik larva döneminde geçiren kislayan harnup güvesinin erginleri Nisan ayinin ilk yarisindan itibaren çikisa basladiginin belirtildigi açiklamada, "Kelebeklerin kanat açikligi 20-24 mm’ dir. Ön kanatlar dar, soluk gri bazen de sarimsi kirmizi, birkaç beyaz leke ile süslenmis ve daha koyu renkli enine iki çizgi belirgindir. Arka kanatlar beyaz olup damarlari belirlidir. Gelismis larvalari 15-18 mm boyunda pembe renkli basi kirmizimsi esmer renktedir. Kisi depo ve doga kosullarinda meyveler içinde veya konukçusu olan agaç kabuklari altinda veya çatlaklarda degisik larva döneminde geçiren kislayan harnup güvesinin erginleri nisan ayinin ilk yarisindan itibaren çikisa baslar, haziran yarisina kadar devam eder. Ikinci dölü verecek olan kelebeklerin çikisi haziran ortalarindan temmuz sonlarina kadar tamamlanir. En yüksek çikis haziranin ikinci yarisi ile temmuzun ilk yarisi arasinda olur. Ikinci döl kelebeklerin haziran ikinci yarisindan sonra çikanlari turunçgillerden yumurta birakma olgunluguna gelmis olan göbekli portakallara ve altintoplara özellikle unlu bit ile bulasik meyveleri seçerek yumurta birakirlar. Turunçgillerde 2. dölden itibaren zarar yapan harnup güvesi yilda 4-5 döl vermektedir" denildi.

Larvalarin portakallarin göbek kismindan girerek beslendikleri ve bu beslenme sonucunda zamansiz sararma ve meyve dökümüne sebep olduklari kaydedilerek, "Turunçgillerdeki zarar belirtileri agustos ayindan itibaren baslar. Greyfurtlarda ise yumurtadan çikan larva unlu bitin tatli maddesi ile beslenip kabugu delerek yaralarsa da gelismesini meyve içinde tamamlayamaz. Greyfurtlarda da zarar gören meyveler, erkenden sararip dökülür. Harnup, yenidünya, nar, incir, ceviz, portakal, greyfurt, elma, armut, badem, kestane, findik, Trabzon hurmasi ve üzümdür" ifadeleri kullanildi.

Son olarak Harnup Güvesi ile kültürel ve biyolojik mücadele yöntemlerinin belirtildigi açiklamada su sözlerle sonlandirildi;

"Turunçgil ve nar bahçeleri içinde ve çevresinde harnup ve yenidünya gibi zararlinin diger konukçulari yetistirilmemelidir. Ticari degeri olmayan hastalikli meyveler agaç üzerinden toplanarak yok edilmelidir. Ilk vuruklu meyve dökümünden sonra agustos ayindan itibaren 4’ er gün ara ile kasim ayi ortasina kadar, yere düsen veya agaçta sararmis olan meyveler toplanarak imha edilmelidir. Bu yolla döküm yüzde 80 oraninda azaltilabilmektedir. Fakat bu kültürel önlemlerin basarili olabilmesi için tüm turunçgil yetistiricileri tarafindan uygulanmasi gerekmektedir. Bu zararli ile mücadelede Bacillus thuringiensis’li preparatlar kullanilmalidir. Turunçgillerde meyveler yumurta birakma olgunluguna geldiginde Haziran’in ikinci yarisindan itibaren 10-15 gün araliklarla 4-5 kez ilaçlama yapilmalidir."