Dünya çapinda yasanan iklim degisikligine bagli olarak, Manisa’nin Alasehir ilçesinde özellikle üzüm bagcilarinin kullandiklari yer alti sulari her gün biraz daha derine iniyor. Yaklasik 10 yil önce ortalama 70 metre derinlikten çikartilan artezyen pompasi sulari günümüzde 300-400 metrelere kadar indi. Sularin her yil derine inmesine bagli olarak kuyulardaki arizalarda artmaya basladi.
Eski teknolojilerin geride birakildigi günümüzde pompa arizalari artezyen kuyusuna salinan su algi kamerasiyla kolaylikla tespit edilerek tamir edilebiliyor.
Pompa arizalari kamera ile tespit ediliyor
Bobinaj ustasi Muhammet Yilmaz, "10 yildir bu isin içindeyim. Eskiden sulari 60 metreden aliyorduk, simdi 300 metreden su aliyoruz. Babam yaklasik 20 yildir bu isi yapiyor, bende 10 yildir babamla beraber bu isi yapiyorum. Su pompasi arizalari arasinda; kademe doluyor, lastik eskiyor, motor yaniyor, kuyuda çökme yasaniyor. Eskiden 15 beygirlik bir pompa ile 60 metreden saatte 20 tona kadar su aliyorduk. Simdi sular derine düstügü için dalgiçlar büyüdü, kademeler büyüdü. Kuyu arizalarini günümüz teknolojilerinden olan kamera sistemiyle tespit ediyoruz. Yaklasik 500 metreye kadar ulasan kameramizi kuyuya saliyoruz, su kameramiz kuyudaki arizayi tespit ediyor, bizde veriler istikâmetinde kuyudaki arizalari kolaylikla tamir edebiliyoruz" dedi.
"Siddetli yagislar yeraltina inmeden akip gidiyor"
Bahçesindeki sondaj pompasi arizalanan Alasehirli üzüm üreticisi Atilla Bilir, "Eskiden kislarimiz yagisli ve sularimiz bol oluyordu. Günümüzde iklimler degisti. Yagislar azaldi, siddetli yagiyor ve sular akip gidiyor, yagmur suyu yer altina inmeden derelere akiyor. Günümüzde eskiden kalan ve kullandigimiz 100 metrelik kuyular kurudu. Simdi 400 metreye kadar derinlikte kuyular kaziliyor. Kuyu derinlestikçe dalgiçlar daha derinde kaliyor dolayisiyla maliyetler artiyor. Üretici için elektrik ücretleri daha yüksek geliyor. Kablo fazla gidiyor, dalgiçlarin daha güçlü olmasi gerekiyor. Su sikintimiz gittikçe, yillarimiz kislarimiz yagisli olmadigi için su sikintisi yasamaya devam ediyoruz. Maliyetler arttigi için de çiftçimiz zor durumda kaliyor" diye konustu.
Yeralti Sulari Çekilmeye Basladi
Küresel isinma ve iklim degisiklikleriyle birlikte çiftçilerin kullandigi yeralti sularinda da büyük bir azalma yasanmaya baslandi. 10 yil önce 70 metre derinliklerde ulasilan suyu bulabilmek için sondajlar 300 metre ve üzerinde derinliklere ulasmaya basladi.
