Zerzevan Kalesi'nde 1800 Yillik Ameliyat Aleti Bulundu

Ilçeye 13 kilometre uzakliktaki Demirölçek Mahallesi yakinlarinda bulunan, Roma Imparatorlugu döneminde "askeri yerlesim" olarak kullanilan Zerzevan Kalesi, kentin önemli turizm degerleri arasinda yer aliyor.

Askeri yerlesimde, dünyada bulunan son Mithras tapinaginin ortaya çikarildigi tarihi kaleye, ziyaretçi ilgisi her geçen gün artiyor. Yilin hemen hemen her günü ziyaretçilerini agirlayan Zerzevan Kalesi, diger yandan da tarihe isik tutmaya devam ediyor.

UNESCO Dünya Mirasi Geçici Listesi’ne adini yazdiran tarihi kalede, Kültür ve Turizm Bakanligi, Valilik, Diyarbakir Müzesi, Çinar Kaymakamligi ve Dicle Üniversitesinin katkilariyla 2014 yilinda baslatilan kazi çalismalari sürüyor.

Bugüne kadar 60 dönüm alan üzerinde 12-15 metre yüksekliginde ve 1200 metre uzunlugunda sur kalintisi, 21 metre yüksekliginde gözetleme ve savunma kulesi, kilise, yönetim binasi, konutlar, tahil ve silah depolari, kaya mezarlari, su kanallari ile 54 su sarnici, yer alti kilisesi, 400 kisinin sigacagi yer alti siginagi, konutlar ve gizli geçitler, milattan sonra 4. yüzyilda Hristiyanligin benimsenmesiyle önemini kaybeden, dönemin Mithras dinine ait yer alti tapinagi ve birçok eser ortaya çikarildi.

Bu yil devam eden çalismalarda, ameliyat aleti olarak kullanilan iki parça eser ortaya çikarildi.

Kazi Baskani Doç. Dr. Aytaç Coskun, Zerzevan Kalesi kazi çalismalarinda bu yil çok önemli bulgulara rastladiklarini söyledi.

Bunlardan en önemlisi ortaya yeni çikardiklari ameliyat aletleri oldugunu belirtti.

Yerin Roma Garnizonu ve askeri bir yerlesim yeri oldugunu hatirlatan Coskun, söyle konustu:

“Lejyon birliginden yaklasik 1200 asker burada. Askerlerin içinde askerle hareket eden profesyonel doktorlar var. Burada muhtemelen birçok operasyon yapiliyor. Çünkü hem savas zamaninda yaralanmalar, hem de antrenmanlar sirasinda yaralanmalar oluyor. Bu nedenle büyük bir ameliyathane olmali. Bu ameliyathaneye ait aletler burada ortaya çikarildi. Bunlar küçük aletler, 11-12 santim civarinda. Buldugumuz aletlere baktigimiz zaman iki tarafi da kullaniliyor. Çünkü zamanla yarisildigi için ve zamanlama sikintisindan dolayi genelde ameliyat aletleri iki tarafli yapiliyor. Bizim buldugumuz aletler için söylüyorum bir tarafi delmek için. Diger tarafi spatula deriyi kaldirmak ve kesme amaçli kullaniliyor. Önemli yaralanmalar bu ameliyat aletleri kullanilarak yapiliyor.”

“Bu operasyonlarin yapildigi mutlaka bir mekan, hastanede ortaya çikacak”

Bulduklari aletin bronzdan yapilmis oldugunu aktaran Coskun, “Ameliyat aletleri genelde baktigimiz zaman bronzdan yapiliyor. Hem delici kismi, hem de kesici kisminin oldukça keskin oldugunuz görüyoruz. Çalismalarimiz devam edecek. Bu operasyonlarin yapildigi mutlaka bir mekan, hastanede ortaya çikacak. Askeri yerlesimlerde çok fazla yaralanma oldugu için bu tip aletler kazilar devam ettikçe çok sayida bulacagiz. Bu yilki çalismalarda iki adet bulduk. Çalismalar devam ettikçe devami da gelecek. Amacimiz tedavilerin yapildigi mekani ortaya çikartmak. 2014 yilinda basladik ve 12 ay boyunca kazi çalismalari devam ediyor. Kazi çalismalari sürekli olarak devam edecek. Mevcut aletler Mithras kutsal alanda ortaya çikarildi. Muhtemelen sürüklenerek buraya gelmis olmali. Ameliyathanede yukari kotta olmali” dedi.



“Bu yil itibariyle ziyaretçi sayimiz yaklasik 400 bin rakamina ulasti”

Zerzevan Kalesi’nde binlerce eser ortaya çikarildigini animsatan Coskun, “Buldugumuz ameliyat aletleri 1800 yillik. Ama biz 3 bin yil öncesine aitte eserler buluyoruz. Binlerce eserin sergilenecegi müze yapilma projesi yakin zamanda baslatmayi planliyoruz. Zerzevan Kalesi’nin girisinde yapilacak bu müzede bu eserler sergilenecek. Bu yil itibariyle ziyaretçi sayimiz yaklasik 400 bin rakamina ulasti. Önemli bir rakami da yabanci. Önümüzdeki yil için hazirliklarimizi yapiyoruz. Çalismalar devam ediyor. yaklasik 1 milyon kisi Zerzevan’i ziyaret etmesini bekliyoruz” ifadelerinde bulundu.